Image default
Arhiva

Dogodilo se na današnji dan

Događaji na današnji dan
1481. – Otomanski Imperij posle duže opsade zauzimaju Novi, a Hercegovina ulazi u sastav Otomanskog Imperija.

1822. – U Veroni završen Kongres Svete Alijanse na kojem je odlučeno o intervenciji protiv građanske revolucije u Španiji. Pomoć Grčkoj u borbi za oslobođenje od Turske nije izglasana.

1900. – Nemački fizičar Maks Plank objavio “Kvantnu teoriju”, prema kojoj energija radijacije potiče iz nevidljivih delića, kvanata, i nije kontinuirana, kako se ranije mislilo.

1911. – Norveški istraživač Ruald Amundsen postao prvi čovek koji je stigao na Južni pol, pretekavši engleskog polarnog istraživača Roberta Skota, koji je na Južni pol stigao 18.1.1912.

1916. – Danci su glasali da se Danska Zapadna Indija proda SAD za 25 miliona dolara.

1918. – U Velikoj Britaniji prvi put na izborima glasale žene i dobile pravo da se kandiduju za Parlament. Prva žena koja je izabrana bila grofica Markievič, irski nacionalista, ali nije mogla da zauzme svoje mesto u Parlamentu jer je bila u zatvoru.

1919. – U Zagrebu osnovan Jugoslavenski olimpijski odbor.

1927. – Velika Britanija priznala nezavisnost Iraka i podržala prijem te zemlje u Ligu naroda.

1935. – Prvi predsednik Čehoslovačke Tomaš Masarik podneo ostavku, a na položaj šefa države četiri dana kasnije izabran dotadašnji šef diplomatije Eduard Beneš.

1937. – Japan uspostavio marionetsku kinesku vladu u Pekingu.

1939. – Liga naroda isključila SSSR zbog agresije na Finsku.

1950. – Osnovan Komesarijat Ujedinjenih nacija za izbeglice.

1959. – Arhiepiskop Makarios III postao prvi predsednik Kipra.

1960. – Potpisana Pariska konvencija o osnivanju Organizacije za ekonomsku saradnju i razvoj. Konvencija stupila na snagu u septembru 1961.

1960. – Nesreća zadarskoga tankera Petar Zoranić u kojoj su poginule 53 osobe.

1962. – Kenet Kaunda u Severnoj Rodeziji formirao prvu vladu kojom su dominirali Afrikanci.

1970. – U Poljskoj je, prilikom demonstracija protiv povećanja cijena u Gdanjsku i drugim gradovima, u sukobima s policijom poginulo 20 osoba.

1981. – Izrael anektirao Golansku visoravan koju je oteo od Sirije u ratu 1967.

1989. – Opozicioni lider Patrisio Ajlvin izabran za predsednika Čilea na prvim slobodnim izborima u toj zemlji od 1970. Prethodni demokratski izabran šef države, socijalista Salvador Aljende, ubijen u vojnom puču 1973, a na vlast je došao general Augusto Pinoče.

1993. – Masakr na Obali, na raskršću ulica Gimnazijska i Obala Kulina bana, ispred OŠ “Safvet-beg Bašagić” u Sarajevu.

1993. – U Alžiru je ubijeno 12 hrvatskih radnika Hidroelektre. U to vrijeme arapske zemlje bile su huškane protiv Hrvatske kao neprijatelja islama zbog rata u BiH.

1994. – Predsednik Republike Srpske Radovan Karadžić zatražio od bivšeg predsednika SAD Džimija Kartera da posreduje u postizanju mira u Bosni i Hercegovini.

1995. – U Jelisejskoj palati u Parizu potpisan mirovni sporazum o okončanju 44-mesečnog rata u Bosni, koji je postignut 21. novembra u Dejtonu, SAD. Potpise na sporazum stavili predsednici Hrvatske, Bosne i Hercegovine i Srbije Franjo Tuđman, Alija Izetbegović i Slobodan Milošević. Tim sporazumom BiH podeljena na dva entiteta, Federaciju BiH i Republiku Srpsku, a nadgledanje sprovođenja mira povereno snagama NATO.

1998. – U sukobu Vojske Jugoslavije i naoružanih Albanaca u blizini Prizrena poginulo 36 Albanaca, šest povređeno.

2001. – Pisac nemačkog porekla, britanski akademik Vinfrif Georg Maks Sebald, poginuo u saobraćajnoj nesreći. Poznat po knjigama koje su se uglavnom bazirale na tragičnim događajima u proteklih 200 godina.

2001. – Tužilaštvo Međunarodnog suda za ratne zločine u Hagu objavilo optužnicu protiv generala Vojske Republike Srpske Vinka Pandurevića. Pandurević optužen za genocid nad bosanskim muslimanima u Srebrenici 1995.

2003. – U Iraku u svom skloništu u Tikritu uhapšen svrgnuti irački predsednik Sadam Husein. Potraga za njim trajala skoro devet meseci, od invazije američko-britanskih snaga na Irak.

2008. – Muntazar al Zejdi, irački novinar je bacio cipelu na američkog predsednika na konferenciji za štampu. U arapskom svetu to se smatra najvećim poniženjem.

2013. – Kineski rover Jade Rabbit lansiran pomoć letjelice Chang'e 3 se uspješno spustio na Mjesec, čime je Kina, poslije Rusije i SAD, treća država koja je uspjela poslati lunarno vozilo na površinu Mjeseca.

Rođeni na današnji dan
1503. – Rođen Mišel de Notr Dam, francuski astrolog, poznat kao Nostradamus.

1546. – Rođen Tycho Brahe, danski astronom.

1594. – Rođen Viljem Klas Heda, holandski slikar mrtvih priroda i član Harlemske škole.

1607. – Rođen János Kemény, mađarski aristokrat, pisac i princ Transilvanije.

1625. – Rođen Barthélemy d'Herbelot de Molainville, francuski orijentalist.

1631. – Rođen Viscountess Conway, engleski filozof.

1678. – Rođen Daniel Neal, engleski povjesničar.

1824. – Rođen Pierre Puvis de Chavannes, francuski slikar.

1853. – Rođen Errico Malatesta, talijanski anarhist.

1870. – Rođen Karl Renner, austrijski kancelar.

1885. – Rođen Miroslav Kraljević, hrvatski slikar.

1895. – Rođen Georg VI, britanski kralj.

1897. – Rođen Kurt von Schuschnigg, austrijski političar i državni kancelar u periodu 1934-1938.

1920. – Rođen Boško Palkovljević Pinki, narodni heroj.

1922. – Rođen Nikolaj Genadijevič Basov, ruski fizičar.

1934. – Rođena Ružica Sokić, srpska glumica.

1935. – Rođena Lee Remick, američka glumica.

1942. – Rođen Drago Mlinarec, hrvatski glazbenik.

1946. – Rođena Jane Birkin, britanska glumica i pjevačica, velika prijateljica Sarajeva i Bosne.

1947. – Rođena Svetlana Bojković, srpska glumica.

1949. – Rođen Slavko Dokmanović, hrvatski Srbin, predsjednik Skupštine Općine Vukovar, gradonačelnik za vrijeme okupacije grada i optuženik za ratne zločine. Po zanimanju je bio poljoprivredni inženjer.

1958. – Rođen Željko Lukajić, srpski košarkaški trener.

1960. – Rođen Dario Kordić, potpredsjednik samoproglašene Hrvatske Republike Herceg-Bosna, osuđeni ratni zločinac.

1960. – Rođen Kris Vodl, engleski fudbaler.

1960. – Rođen Darko Belojević, srpski fudbaler i trener.

1965. – Rođen Aljoša Asanović, hrvatski fudbaler.

1968. – Rođena Nađa Marić, srpski psihijatar.

1968. – Rođen Nenad Lukić, srpski fudbaler.

1969. – Rođen Artur Numan, holandski fudbaler.

1970. – Rođen Vladimir Grbić, srpski odbojkaš.

1973. – Rođen Saulijus Štombergas ili Šaulijus Štombergas, litvanski košarkaš i trener.

1976. – Rođen Santi Eskero, španski fudbaler.

1978. – Rođen Peti Šnider ili Peti Šnajder, švajcarska teniserka.

1979. – Rođen Majkl Oven, engleski fudbaler.

1984. – Rođena Nika Fleiss, hrvatska skijašica.

1988. – Rođena Vanessa Hudgens, američka glumica.

Umrli na današnji dan
1553. – Umro Hanibal Lucić, hrvatski renesansni pjesnik, dramatik, koji je prvi prepjevao jedno Ovidijevo djelo na hrvatski jezik.

1591. – Umro Ivan od Križa, katolički svetac.

1624. – Umro Charles Howard, 1st Earl of Nottingham, engleski državnik.

1651. – Umro Pierre Dupuy, francuski učenjak.

1713. – Umro Thomas Rymer, engleski povjesničar.

1715. – Umro Thomas Tenison, biskup.

1735. – Umro Thomas Tanner, engleski biskup.

1741. – Umro Charles Rollin, francuski povjesničar.

1788. – Umro Carl Philipp Emanuel Bach, njemački skladatelj i čembalist.

1799. – Umro George Washington, prvi predsednik SAD.

1862. – Umro Džordž Lojd Hodžiz, britanski oficir i diplomata, prvi britanski konzul u Srbiji.

1863. – Umro Jakob Sabar, slovenski pisac i katolički svećenik u Mađarskoj.

1872. – Umro Gašpar Glavanić, hrvatski pisac i svećenik iz Gradišća.

1940. – Umro Anton Korošec, slovenački političar i teolog, i vođa Slovenske ljudske stranke.

1984. – Umro Vicente Aleixandre, španjolski književnik.

1989. – Umro Andrej Dmitrijevič Saharov, ruski nuklearni fizičar. Dobitnik Nobelove nagrade za mir 1975.

1990. – Umro Friedrich Dürrenmatt, švicarski književnik.

2001. – Umro Vinfrif Georg Maks Sebald, pisac nemačkog porekla, britanski akademik.

2006. – Umro Đuro Pulitika, hrvatski slikar.

Dejtonski mirovni sporazum je pravni akt dogovoren u SAD, a potpisan u Parizu na današnji dan, 14. decembra 1995. godine, čime je okončan rat u našoj koji je trajao od 1992.-1995. godine.

 

FOTO: ARHIV

FOTO: ARHIV

Također, ovaj ugovor je regulisao upravno i ustavno uređenje BiH. Potpisan je od predsjednika RBiH Alije Izetbegovića, srbijanskog predsjednika Slobodana Miloševića, hrvatskog Franje Tuđmana, te američkih posrednika Richard Hoolbrooka i Wesleya Clarka.

Dejtonski osnovni princip je podjela BiH na dva dijela: FBiH i RS. Također ovim ugovorom je definisan povratak izbjeglica na svoja prijeratna ognjišta (što još nije ispunjeno), te je osigurana potpuna ravnopravnost svih naroda na teritoriji BiH(što se još ne provodi).

Sporazum je okončao rat, ali na njemu treba raditi da bi se postiglo bolje društveno uređenje, piše Historija.ba.

Related posts

U FBiH oko 90.000 turista: Najviše noćenja ostvarili turisti iz Hrvatske, Turske i Slovenije

SAVJETNICI

Veli, takve su ti, brate, ŽENE …

SAVJETNICI

Tri načina da izbijelite zube kod kuće

SAVJETNICI

Leave a Comment